Phỏng vấn trao đổi

Nhà báo Eric Maitror, phóng viên Tạp chí L’Equipe, giảng viên Trường Đại học Báo chí Lille (Pháp), một “lò” đào tạo nhà báo nổi tiếng của châu Âu, giới thiệu một số kinh nghiệm về phỏng vấn trao đổi.

Dạng phỏng vấn này cũng như phỏng vấn chuyên gia một lĩnh vực nào đó cần được chuẩn bị kỹ lưỡng. Muốn làm cho độc giả chăm chú đọc phỏng vấn từ đầu đến cuối, việc chuẩn bị cuộc gặp gỡ tương đương với một tiểu điều tra về nhân vật được phỏng vấn và (hoặc) về môi trường, thế giới nơi ta sống và làm việc.

Có thể phân ra hai loại phỏng vấn trao đổi:
– Trao đổi nhằm để hiểu rõ hơn, biết sâu hơn một nhân vật. Thường nhân vật này là người nổi tiếng: một nhà lãnh đạo, một nhà vô địch, một ngôi sao điện ảnh, nhà khoa học hay nghệ sĩ. Phỏng vấn sẽ thành công nếu nó giúp khám phá những nét ẩn giấu, còn chưa được biết tới của nhân vật hay giúp giải thích hoặc cụ thể hóa những nét tính cách của nhân vật mà công chúng đã biết.
– Trao đổi với một người hiểu sâu sắc và làm chủ trong lĩnh vực hoạt động của anh ta, qua đó nhằm nói về lĩnh vực này, hiểu hơn và nắm được những biến chuyển của lĩnh vực này. Người được phỏng vấn không nhất thiết phải là người nổi tiếng: để phác họa chân dung nền công nghiệp tin học, không cần đi gặp Bill Gates vì một
giáo sư đại học chuyên về tin học cũng có thể làm điều đó, thậm chí tốt hơn.
– Đôi khi, hai loại trao đổi này giao nhau và hòa làm một: Phỏng vấn Michel Platini chẳng hạn, cho phép ta nắm rõ hơn thời sự, thế cục hiện tại của bóng đá và khám phá phẩm chất cá nhân của một cựu vô địch, người mong muốn bảo vệ những giá trị thể thao chống lại sự lộng hành của tiền bạc. Cũng như vậy, trong phỏng vấn Federec Bardon, Đại sứ Liên hiệp châu Âu tại Việt Nam, cũng chú ý tính cách của người đại diện cho tổ chức này với một thông tin chốt: ông mang dòng máu Việt trong người.
– Cuộc trao đổi thường dài, ít nhất một giờ, và phải được ghi âm cẩn thận. Tất cả đều quan trọng cho bài viết của
bạn sau này: một chút ngập ngừng, sự im lặng kéo dài, thái độ bực tức hay vui vẻ thái quá, những phút đối chọi giữa người phỏng vấn và người trả lời. Trong phỏng vấn với Platini, phóng viên đã ghi lại cả những phản ứng khó chịu của cựu danh thủ khi bị hỏi sâu về một vấn đề mà anh không muốn trả lời. Đây là một thông tin giúp độc giả biết được một nét tính cách của Platini, một nét tính cách hiếm khi anh bộc lộ ra.
– Chúng ta sẽ tôn trọng tối đa trong chừng mực cho phép phong cách văn nói của người được phỏng vấn. Câu
chữ, văn phong và cả một số tật anh ta phạm phải về mặt ngôn ngữ. Tất cả có thể tạo thành yếu tố thông tin.
– Trong buổi trao đổi dài, càng về cuối, người được phỏng vấn thường sẽ cảm thấy thoải mái, tự tin hơn lúc đầu
và vì thế, anh ta sẽ bớt ngần ngại hay đề phòng. Điều này giúp bạn nhận được những lời tuyên bố, câu trả lời chân thành hơn hay thân mật hơn, thậm chí có thể cho bạn những tin độc nhất vô nhị mà chưa ai có được..
(Theo “Phỏng vấn trong báo viết” – Hội Nhà báo Việt Nam xuất bản)

 

Tạp chí Người Làm báo

Facebook Comments